Μήνας Μαύρης Ιστορίας | Λούις Άρμστρονγκ

Λούις Άρμστρονγκ

Ο πρέσβης της τζαζ – ο πρώτος Αφροαμερικανός σολίτσας της τζαζ μουσικής

Ο Λούις Άρμστρονγκ γεννιέται στη Νέα Ορλεάνη στις 4 Αυγούστου του 1901. Λίγες μέρες μετά τη γέννησή του, ο πατέρα του Γουίλλιαμ Άρμστρονγκ εγκαταλείπει τον ίδιο και τη μητέρα του Μαίρη Άλμπερτ. Λόγω της μικρής ηλικίας της μητέρας του, ο Άρμστρονγκ μεγαλώνει με τη φροντίδα της γιαγιάς του Τζόζεφιν. Ο μικρός Άρμστρονγκ μεγαλώνει μέσα σε ένα πολύ φτωχικό περιβάλλον: δεν έχει παιχνίδια, τα ρούχα του ελάχιστα και τις περισσότερες φορές είναι ξυπόλυτος. Η μητέρα του, όμως, παρά τις δυσκολίες τους, καταφέρνει να μαζέψει λίγα χρήματα για να τον στείλει σε ένα σχολείο ειδικά για μαύρα παιδιά στη Νέα Ορλεάνη.

Ο Άρμστρονγκ μεγαλώνει σε μία επικίνδυνη γειτονιά, όπου δέχεται πολλές επιρροές από τον κόσμο της νύχτας. Κάνει διάφορες δουλειές, συμμετέχει σε συμμορίες, ακούει για πρώτη φορά τζαζ μουσική σε αίθουσες χορού. Στην ηλικία των επτά, ο Άρμστρονγκ τραγουδά στο δρόμο με μία ομάδα φίλων του και τότε, αποκτά και το ψευδώνυμο "Satchelmouth" (Σάτσελμουθ) εξαιτίας του μεγάλου χαμόγελού του. Με τα λίγα χρήματα που μαζεύει, καταφέρνει να αγοράσει μία χρησιμοποιημένη κορνέτα, ένα μουσικό όργανο φτιαγμένο από ορείχαλκο που μοιάζει πολύ με την τρομπέτα. Σε ηλικία έντεκα χρονών, αναγκάζεται να εγκαταλείψει το σχολείο για να δουλέψει για την οικογένειά του. Ένα περιστατικό που γίνεται την παραμονή της Πρωτοχρονιάς του 1912 αλλάζει την πορεία της ζωής του Άρμστρονγκ.

Κατά τη διάρκεια της παραμονής της Πρωτοχρονιάς του 1912, ο Άρμστρονγκ βρίσκει το όπλο του πατριού του και αρχίζει να πυροβολεί. Η αστυνομία φτάνει έγκαιρα και ο Άρμστρονγκ μεταφέρεται στο αναμορφωτήριο της περιοχής, γνωστό ως New Orleans Home for Colored Waifs. Το αναμορφωτήριο είναι μόνο για έγχρωμα παιδιά που έχουν παραβεί το νόμο και διευθύνεται από τον Καπετάνιο Τζόουνς. Ο Τζόουνς δεν μεταχειρίζεται τα παιδιά ως εγκληματίες, αλλά ως παιδιά που αναζητούν νέες ευκαιρίες και χρειάζονται στήριξη, πειθαρχεία και καθοδήγηση. Η ζωή στο αναμορφωτήριο επηρεάζει πολύ θετικά τον Άρμστρονγκ. Εκεί γεννιέται και η αγάπη του για τη μουσική!

Δείχνει μεγάλη πειθαρχεία, διαβάσει τα μαθήματα του, ενώ συμμετέχει στις εργασίες του σπιτιού. Μετά από λίγο καιρό, καταφέρνει να μπει στη χορωδία, στην οποία αρχικά τραγουδάει. Αργότερα, όμως, ξεκινάει να παίζει διάφορα μουσικά όργανα, μέχρι που καταλήγει στην κορνέτα που ήξερε πολύ καλά από τη μουσική που έπαιζε με τους φίλους του στο δρόμο. Μετά από 18 μήνες στο αναμορφωτήριο, ο Άρμστρονγκ επιστρέφει στο σπίτι του με μία μεταχειρισμένη τρομπέτα στο χέρι• την πρώτη τρομπέτα που αγοράζει στη ζωή του. 

Από τότε η ζωή του Άρμστρονγκ αλλάζει: αρχίζει να παίζει μουσική σε αίθουσες χορού, γνωρίζει ντόπιους μουσικούς και ο μουσικός Κινγκ Όλιβερ του παραδίδει μαθήματα στην κορνέτα. Ο Άρμστρονγκ είναι, πλέον, γνωστός σε όλους τους μουσικούς της Νέας Ορλεάνης. Τότε, ο μαέστρος της μπάντας Fate Marable, εντυπωσιασμένος από το φυσικό ταλέντο του Άρμστρονγκ, του προτείνει να παίξει στο συγκρότημά του, το οποίο εκείνη την εποχή παίζει σε πλοία που κάνουν εκδρομές στον ποταμό του Μισισιπή. Ο Άρμστρονγκ εγκαταλείπει το συγκρότημα μετά από τρία χρόνια και επιστρέφει στη Νέα Ορλεάνη. Ανήσυχος ακόμα, ο Άρμστρονγκ αναζητά το δικό του μοναδικό στυλ στη μουσική του…

Το 1922, ο Κινγκ Όλιβερ τον προσκαλεί στο Σικάγο για να συμμετέχει στο συγκρότημα Creole Jazz. Παίζει κλασική μουσική στο πλευρό του Όλιβερ και κερδίζει το θαυμασμό όλων  για την αναπνευστική του ικανότητα. Εκεί γνωρίζει την τζαζ πιανίστρια Λιλ Χάρντιν που τον πείθει να την ακολουθήσει στη Νέα Υόρκη. Μαζί με την Χάρντιν, δημιουργούν το συγκρότημα Louis Armstrong & His Hot Five και ηχογραφούν τους πρώτους δίσκους. Από το 1925 έως και το 1928 ο Άρμστρονγκ ηχογραφεί περισσότερους από 60 δίσκους, οι οποίου θεωρούνται σήμερα ως ο σημαντικότερος σταθμός στην ιστορία της τζαζ μουσικής. Οι δυνατοί τζαζ ρυθμοί και οι ιδιαίτερα υψηλές νότες της τρομπέτας του Άρμστρονγκ γίνονται στο σήματα κατατεθέν του. Στα μέσα της δεκαετίας του 1950, δίνει συναυλίες σε διάφορες πόλεις της Ευρώπης, της Αφρικής και της Ασίας. Ο Άρμστρονγκ αποκτά τη φήμη του καλύτερου Αφροαμερικανού τζαζ μουσικού παγκοσμίως. αποκτώντας τη φήμη του «πρέσβη της τζαζ». Σημαντικοί σταθμοί στη μουσική του καριέρα ξεχωρίζει ο δίσκος «Hello, Dolly!» που πηγαίνει στην πρώτη θέση των charts, η περιοδεία του στα Ανατολικό Βερολίνο και την Τσεχοσλοβακία το 1965 και η υπέροχη μπαλάντα του «What a Wonderful World» που ηχογραφεί το 1965.

Το 1968 ο Άρμστρονγκ αντιμετωπίζει προβλήματα με την καρδιά του, που τον αναγκάζουν να σταματήσει τις συναυλίες και να αλλάξει τον τρόπο ζωής του. Το δεύτερο έμφραγμα, όμως, κάνει την τρομπέτα του Άρμστρονγκ να σιγήσει για πάντα. Ο Λούις ΄Άρμστρονγκ πεθαίνει στις 6 Ιουλίου 1971 στο σπίτι του στο Κουίνς της Νέας Υόρκης σε ηλικία 70 ετών. Η κηδεία του γίνεται στο νεκροταφείο του Κούινς με την παρουσία πολλών μουσικών όπως του Φρανκ Σινάτρα, Χέρι Τζέιμς, του Άλαν Κινγκ, του Μπινγκ Κρόσμπι.

Ο Λούις Άρμστρονγκ συνέβαλλει σημαντικά στην εξέλιξη της τζαζ μουσικής με νέους ήχους και μελωδίες. Αγωίστηκε για τα δικαιώματα των Αφροαμερικανών συμμετέχοντας ενεργά στο κίνημα εκείνης της εποχής, ώστε οι έγχρωμοι να έχουν ίδια και ίσα δικαώματα με όλους τους ανθρώπους. Ο Άρμστρονγκ πίστευε και έλεγε συνέχεια ότι  

Όλοι μπορούμε να παίξουμε το «ντο, ρε, μι», 

αλλά πρέπει να βρούμε μόνοι μας τις άλλες νότες!



ΕΞΕΡΕΥΝΗΣΕ:

  • Ο Λούις Άρμστρονγκ ήταν γνωστός για το ταλέντο του στην τρομπέτα. Η τρομπέτα είναι ένα πνευστό μουσικό όργανο που βγάζει ήχο πιέζοντας τα κύμβαλα που βρίσκονται περίπου στη μέση του. Ο αέρας περνάει από το στόμιο, διέρχεται από τα κύμβαλα και καταλήγει στην έξοδο της τρομπέτας, που μοιάζει με κούπα. Τι ήχο κάνει η τρομπέτα; Τι διαφορά έχει από το τρομπόνι; Ποια άλλα μουσικά όργανα ανήκουν σε αυτή την κατηγορίας; Μπες εδώ και δοκίμασε τα αερόφωνα μουσικά όργανα της ορχήστρας. Το μόνο που χρειάζεται να κάνεις είναι να πατήσεις τον κέρσορα πάνω στο κάθε όργανο. Μη ξεχάσεις να ακούσεις και τα υπόλοιπα μουσικά όργανα!

  • Φυσικά και υπάρχει μουσείο για τον Άρμστρονγκ! Το «Home for Louis» (Σπίτι με τον Λούις) αποτελεί ένα σημαντικό αξιοθέατο στην περιοχή Κουίνς της Νέας Υόρκης και αποστολή έχει να διατηρεί ζωντανή τη μνήμη του αγαπημένου μας μουσικού. Έλα να το επισκεφτούμε εδώ και να ανακαλύψουμε περισσότερα πράγματα για τον Άρμστρονγκ! Εμείς σου προτείνουμε να μπεις εδώ και να δεις τη συλλογή του Μουσείου και εδώ μπορείς να δεις τις διαδικτυακές εκθέσεις που έχουν φτιάξει. Ποια αντικείμενο του Μουσείου σου αρέσει πιο πολύ;

  • Τι θα έλεγες να ακούγαμε λίγο τζαζ;! Η τζαζ μουσική είναι ένα είδος μουσικής που ξεκίνησε στην Αμερική από τη λαϊκή μουσική με αφρικάνικες καταβολές. Αποτελεί ουσιαστικό ένα συνδυασμό πολλών μουσικών ειδών με κύριο χαρακτηριστικό τον αυτοσχεδιασμό. Για αυτό και ο Άρμστρονγκ θεωρείται μεγαλοφυΐα, καθώς μπορούσε να συνθέτει δικά του τραγούδια στη στιγμή. Τι θα έλεγες να ακούσουνε μερικά από τα πιο γνωστά του τραγούδια; Εδώ μπορείς να ακούσεις το τραγούδι West End Blues (σύνθεση του Κινγκ Όλιβερ). Η εισαγωγή του τραγουδιού με την τρομπέρα, παραμένει ως σήμερα ένας από τα διασημότερους αυτοσχεδιασμούς του Άρμστρονγκ στην ιστορία της τζαζ. Εδώ μπορείς να ακούσεις το τραγούδι Heebie Jeebies που οδήγησε το συγκρότημα του Louis Armstrong and His Hot Five στην κορυφή, ενώ εδώ μπορείς να δεις τον Άρμστρονγκ σε πιο μεγάλη ηλικία να τραγουδάει μία από τις γνωστές και αγαπημένες παγκοσμίως μπαλάντες του.